Marguerite d’Oingt

“ Domine dulcis, quando bene cogito ac respicio dolorem quem habes magnum, quando creature tue separant se a te, videtur mihi quam hoc est unum de his que plus tibi placent quando vides quod creatura tua scit se tenere propter te et revertitur ad bene saciendum.
Domine dulcis, omnia que fecisti amore mei et tocius generis humani trahunt me ad amandum te ; sed memoria tue sacratissime Passionis vigorat totam affectionem meam ad amorem tui, quam videtur mihi, pulcher Domine dulcis, quod inveni illud quod tantum desideraveram, ut ego non amarem aliud nisi te, aut in te, aut propter amorem tui. ”

“ Certe ipsa fuerunt talia, quod illum qui tam magnus quam totus mundus eum capere non poterat et qui tenebat totum mundum in suo pugno, hic, inquam, amor duxit eum ad tantum quod fecit illum intrare in corpus unius juvenis puelle ; et de eo qui erat verus Deus ipse fecit hominem mortalem. Et illum qui erat rex regum et dominus dominantium et qui creaverat celum et omnes creaturas que sunt ad serviendum sibi, hic, inquam, amor duxit eum ad tantum quod fecit eum servire homini. ”

“ Domine dulcis, mihi videtur quod natura requirit ut homo diligat parentes suos, et fratres suos, et sorores et amicos suos, et sponsum suum (et amicos suos) qui bene faciunt ei ; o dulcis Creator, et si ego amo patrem meum, qui est unus mortalis homo, multo plus debeo te diligere sine comparatione qui es pater meus spiritualis et vita mea perpetua. ”

“ En celes apreneit non pas tan foulament les tribulations sofrir en patienci, mays si apreneit a deleitier en tal maneri, que tuit li confort de cet mundo li tornavont a gran haine ; essi que oy li eret senblanz que en cet mundo non eret ci digna chosa ne ci douci, come sofrir les peynes & les tormens de cet feglo per l'amour de son Creatour.
Apres illi se estudiavet en les letres del or : en celes illi apreneit a desirrar le choses celesiaus.
En cet livro trovavet escripta la via que Jhesu Criz menet en terra, dey fa nativita tan que il montiet en ciel. ”

“ Et certe multum deberet quisque penfare utrum sit in statu bene moriendi, quia non est certus de hora mortis. Et ideo bonum est quod quisque faceret juxta consilium et documentum Salomonis dicentis : quod homo cogitet omni hora de morte et nunquam peccabit.
Ha! Domine Deus, quid facient illi et ille qui vadunt ad infernum currentius quam nullus dextrarius, nec ulla aquila volat illa velocitate quam ipsi vadunt ad infernum , nisi habeas de eis pietatem ! Domine dulcis, tu abscondisti tuam faciem claram ab eis propter peccata ipsorum, et ideo sunt cecati et nesciunt malum per quam vadunt. ”

“ Domine Deus, non erat mirum si gladius qui tibi sinderat corpus penetravit animam tue gloriose matris, que tam tenere te diligebat.
Ha ! pulcher Domine Deus, quis vidit unquam alias quam mater vellet tam turpi morte mori amore sui insantis ? Certe nullus vidit eam unquam , quia tuus amor fuit ultra omnes alios amores.
O pulcher Domine Deus, quam male sunt expectate tue bonitates in nobis ! Tu sustinuisti crudeles angustias sine misericordia ac sine mensura, nec invenis qui sciat recognoscere et regraciari ; de quo grandis dolor est. ”

“ Guy de Pagé n’avait que des filles. Il constitua en dot Miribel & toutes ses dépendances féodales à Marguerite, l’ainée, sa préférée peut-être, en la promettant en mariage à Guichard IV le Grand, sire de Beaujeu, pour son fils Humbert, qui devait être son héritier. ”

“ Sed quid illi habent de religiositate nisi habitum ? Ipsi sunt ita dissoluti, ipsi sunt ita pigri ad benefaciendum et dicendum, ipsi sunt ita sompnoleuti ad vigilias et ad omnes horas diei cum deberent laudare Deum, quam malum est videre.
Sed ipsi non sunt pigri neque sompnolenti ad malum faciendum. Serotino tempore, quando deberent dormire et requiescere, ad hoc ut possent melius et devocius Deum laudare, tunc incipiunt colloquia et oblaturationes et mendacia. Impossbile est, cum homo nimium loquitur, quin dicat multa que non deberet. ”

“ Et in illa cogitatione cepi tantum pavorem et tantum dolorem, quod cor mihi desicere videbatur ex toto, propter hoc quod nesciebam utrum essem digna salute an non. Postea, cum audivi versiculum introitus quam David psallebat ita dulciter Domino dicens : " Diligam te, Domine, et cetera, " cor meum fuit totum aleniatum, quia recolui dulcis repromissionis quam Dominus facit amicis suis cum dicit : " Ego diligentem me diligo, " quia bene sciebam quod ipse est tam bonus et tam mittis, quod nunquam permittit perire eos qui diligunt illum. ”

“ Non est tam pauper homo in mundo si te haberet quin tam cito esset dives, nec est in mundo tam tristis nec tam dolens si te haberet quin esset letus et jocundus (sic) ; nec est tam stultus et ignarus si haberet istum lapidem preciosum, quin protinus sapiens et intelligens esset, et nulla persona que portaret eum cadere posset in manus inimicorum suorum. Et tot alie bone virtutes [t] ibi sunt quam ego non [possum] eas divinare. ”

“ Ipsi sunt boni, sed non sunt perfecti. Opportet quod amici Dei persecutionem patiantur in hoc mundo. Et vere ipsi non debent esse impacientes si quis malum faciat eis ; inde debent esse multum leti, quia inveniunt aliquid ad sustinendum amore Domini sui. Sed aliqui sunt tam grossi cordis et maliciosi et superbi quod, quamcito fit aut dicitur aliquid quam eis displíceat, clamant ad Dominum et maledicunt illos qui malum eis faciunt. ”

“ O preciosissimum et nobilissimum corpus, quam pium erat respícere te tempore Passionis tue, quando proditores injusti screaverant in facie tua pulchra quam tu, qui eras super omnia pulcher, videbaris esse leprosus. Ha ! pulcher Domine dulcis, quam amarum dolorem potuit habere dulcis mater que presens erat, eo modo quo ipsa [te] sciebat et nutrierat et lactaverat, quando vidit te mori tam turpi et tam injusta morte.
Et certe magnum dolorem debet sustinere omnis creatura qui bene respicit omnia ista ac nescit te amare ex toto corde suo.
Et ego lasa misera ! ”

“ Quant illi aveyt ben regarda cet livro, illi commencavet a liere el libro de sa concienci, lo qual illi trovaret tot plen de fouceta & de menconges. Quant illi regardavet la humilta Jhesu Crist, illi se trovavet tota pleyna d'eguel ; quant illi pensavet qu'il volit estre mesprisies & persegus, illi trovavet en se tot lo contrayrio ; quant illi regardavet sa povreta, illi ne trovavet pas en se que illi volit estre si povre, que illi en fut mespisie ; quant illi regardavet sa pacienci, illi non trovavet point en sei ”

“ Domine dulcis, precor te ut intendas ad adjuvandum me quia inimici mei sunt circum circa me : mundus, caro, dyabolus. Mundus invitat me honoribus et diviciis et ut velim sibi placere. Caro est tota plena pigritia et sompnolencia et vult semper contra spiritum. ”

“ Or vos diray briament, coment ci creature se estudievet en cet livro. Quant veneit lo matin, illi commencavet a pensar coment li beneyz fius Deu volet desendre en la miseri de ce mont, & prendre nostra humanita & ajotar a sa deita en tal maneri que l'on puet dire que Deus qui eret immortaus fut mors per nos. Apres illi pensave la grant humilta que fut en luy, & pues pensave coment il vocit estre persegus toz jors ; apres pensave en sa grant povreta y en sa gran patienci, & coment il fut obedissenz tan que a la mort. ”

“ Priorisse de Poleteins Anno Domini millesimo duecentesimo nonagezimo quarto, Hugo, prior Vallis Bone, attulit ad Capitulum generale donno Bosoni priori Carrusie hanc visionem sibi missam ab ancilla Dei domina Margareta, priorissa condam de Poleteins. ”

“ Quum conrespicio et video vestra beneficia, que sunt tot et tanta et tam amorosa, puto quam si pejor homo qui sit in toto mundo ea bene respexisset et considerasset, suisset conversus ad vos; et ego misera et dolens! te, qui me nutristí 8c custodisti ab omni periculo ab hora qua nata sui, nescio amare ! De quo habeo valde magnum timorem quia non video quomodo possim aliter habere gratiam tuam.
Domine dulcis, ego nescio quid aliud faciam, nisi ut cogitem gratias et benificia que mihi fecisti. Ha ! ”